Tagarchief: #wot

Verboden toegang – #WoT

20141015_163259Sanneke van Hassel schrijft in haar nieuwste boek Hier blijf ik een schets bij een foto. Geïnspireerd door haar mooie schetsen wil ik ook proberen of een foto genoeg inspiratie biedt voor een blog.

Daarom plaats ik vandaag een foto die ik gisteren maakte bij een fietstochtje in de buurt. Ik zal er verder niet teveel over verklappen. Het zou je inspiratie alleen maar kunnen dwarszitten.

Wat is jouw verhaal bij deze foto? Waar moet jij aan denken en wat zou jij graag anders zien op deze foto. Laat je inspireren en schrijf wat er in je opkomt…

#WoT

Bij de #WoT schrijven bloggers over een woord (of een foto zoals vandaag). Elke donderdag verschijnt een nieuw woord waarover je kunt bloggen. Deelname is geheel vrijblijvend. Plaats een reactie onder dit bericht waarin je het linkje plaatst naar je blog.

De #WoT is opgezet door @metkcom en daarna door @webpixelqueen overgenomen. Vanaf september 2014 hou ik het stokje in mijn hand. Schrijf vandaag mee over de foto bij deze blog.

Vereenvoudigen – #WoT

20141008_184303Vereenvoudigen (overg.; vereenvoudigde, h. vereenvoudigd), eenvoudiger, minder ingewikkeld, gemakkelijker maken: dat vereenvoudigt de zaak; de vereenvoudigde spelling; het bestuur, een berekening vereenvoudigen; een breuk vereenvoudigen, teller en noemer door hun grootste gemene deler delen.

Vorige week lanceerde het Nederlands Bijbelgenootschap een nieuwe bijbelvertaling: een bijbel in heldere en eenvoudige taal. De vertalers putten uit een woordenschat van ongeveer 4.000 woorden, hanteren korte zinnen en proberen ingewikkelde metaforen te vereenvoudigen.

Veel vaststaande bijbelse begrippen verdwenen. Gelijkenissen zijn voorbeelden geworden, de ark is veranderd in een heilige kist, net als de tabernakel die de naam heilige tent kreeg. Allemaal wijzigingen die het verhaal duidelijker en helderder op de lezer over moeten brengen.

Een bijbel voor laaggeletterden, las ik op facebook. De conclusie is in mijn ogen te snel getrokken. Waarom zouden alleen laaggeletterden baat hebben bij een eenvoudiger bijbel. Bovendien schat ik in dat de gemiddelde laaggeletterde buitengewoon veel moeite zal hebben met deze bijbelvertaling. De bijbel is in de nieuwe vertaling vooral toegankelijk geworden voor een bredere groep mensen.

Het brengt mij tot vraag of als je iets vereenvoudigt, het ook simpeler maakt. De bijbel in de nieuwe vertaling is toegankelijker voor jongeren, mensen die niet met de bijbel zijn opgegroeid en mensen die wat meer moeite hebben met lezen.

Als journalist bij de krant schreef ik voor de gemiddelde lezer. We hanteerden de norm dat de lezer een opleiding had op het niveau van de derde klas Mavo. In die stijl schrijf je zinnen niet langer dan 15 woorden en probeer je complexe zinnen met veel bijzinnen te vermijden.

In mijn beleving betekent vereenvoudigen juist een enorme verbetering. Juist het minimalisme zoals bijvoorbeeld Steve Jobs predikte, biedt ongekende mogelijkheden. Less is more. Zou dat voor taal ook niet gelden? Of kunst?

Mijn eerste indruk van de nieuwe bijbelvertaling is juist dat minder, meer is. Het lijkt of de bijbel schoongepoetst van moeilijke woorden, ingewikkelde zinnen en complexe vergelijkingen veel duidelijker is.

Wat is jouw ervaring met vereenvoudigen? Helpt het om een tekst in te korten, te ontdoen van woorden? Hoe doe je dat met je blog, herschrijf je je tekst of kom je daar pas later aan toe? Of maakt juist het langer maken van je tekst, aanvullen van zinnen om de tekst beter op lezer te laten overkomen?

#WoT

Bij de #WoT schrijven bloggers over een woord. Elke donderdag verschijnt een nieuw woord waarover je kunt bloggen. Deelname is geheel vrijblijvend. Plaats een reactie onder dit bericht waarin je het linkje plaatst naar je blog. De #WoT is opgezet door @metkcom en daarna door @webpixelqueen overgenomen. Vanaf september 2014 hou ik het stokje in mijn hand. Schrijf vandaag mee over het woord ‘vereenvoudigen’.

Bolleboos – #WoT

20140928_211658bolleboos (m.;bollebozen) [dezelfde etymologie als bollebof], 1 iem. die zeer begaafd is, bijzonder in iets uitmunt; 2 (Barg.) baas, burgemeester.

De ‘Dikke Van Dale’ bestaat dit jaar 150 jaar. Sinds de eerste uitgave van het woordenboek door I.M. Calisch en N.S. Calisch in 1864 is er veel veranderd. Behalve dat het de naam Van Dale kreeg bij de tweede druk in 1872. De hoofdonderwijzer en stadsarchivaris uit Sluis stierf tijdens de enorme klus aan het woordenboek. Manhave maakte aan de hand van kopij het woordenboek gereed.

Bij elke nieuwe uitgave komen er nieuwe woorden bij en verdwijnen woorden die niet of nauwelijks meer gebruikt worden. Iedereen heeft wel een lievelingswoord in dit immense boek dat herdruk na herdruk beleefde in de afgelopen 150 jaar. Ik heb naast een herdruk van de 2e druk uit 1872, een 12e druk uit 1992 en ben daar heel tevreden mee. Misschien wordt niet meer elk woord zo gespeld, voor mij voldoet dit woordenboek in alle opzichten.

Bij een verkiezing op internet mochten liefhebbers zich uitspreken over hun lievelingswoord. Er deden zo’n 12.000 mensen mee en ze kozen voor het woord ‘bolleboos’. Het woord deed zijn intrede in de derde druk, verzorgd door Manhave in 1884. Het stamt uit het Hebreeuws, zoals mijn druk uit 1992 ook nog vertelt.

Een woord dat mij niet zoveel zegt en dat ik eigenlijk nooit gebruik. Hoogstens spreek ik over hotemetoten of bobo’s (afko voor bondsbons). Een bolleboos valt ook in deze categorie. Zeker met de eigenlijke afleiding van het woord uit het Hebreeuws/Jiddisch: baal habojes, wat zoiets betekent als: baas van het huis.

En zoals vaker gaat met verkiezingen op internet: ik vraag mij af wat mensen nu zo aanspreekt in een woord dat afgeleid is uit een andere taal en dat zo weinig mensen gebruiken…

Zou mevrouw Van der Laan, de gelukkige winnares van de hoofdprijs (een overnachting in het Hotel Dikke Van Dale in Sluis) elke dag haar bolleboos toespreken, of lekker tegen hem aankruipen en in zijn borsthaar kroelen?

#WoT

Bij de #WoT schrijven bloggers over een woord. Elke donderdag verschijnt een nieuw woord waarover je kunt bloggen. Deelname is geheel vrijblijvend. Plaats een reactie onder dit bericht waarin je het linkje plaatst naar je blog. De #WoT is opgezet door @metkcom en daarna door @webpixelqueen overgenomen. Vanaf september 2014 hou ik het stokje in mijn hand. Schrijf vandaag mee over het woord ‘bolleboos’.

Proefkonijn – #WoT

20140924_205929 proefkonijn (o.), 1 konijn waarop proeven genomen worden; 2 (fig.) persoon die (voorwerp dat) men gebruikt om zekere werkwijze te proberen: ik heb niet veel zin om als proefkonijn te dienen;

In zijn kielzog liep de godsdienstleraar. Ze hielden allebei een zwaar doosje in de hand. De schooldirecteur zette zijn doos op de tafel, strekte zijn handen in elkaar gevouwen naar voren en richtte zich toen tot de klas. We keken hem vol verwachting aan.

Hij pakte een donker boek uit het doosje. ‘Jullie zijn allemaal proefkonijnen’, zei hij. ‘We geven jullie allemaal een bijbel. Daar moeten jullie dan heel zuinig op zijn. Aan het eind van het vierde jaar is hij dan van jullie.’

Dreigend hield hij een briefje omhoog: ‘Hierop zet je je naam en we controleren hem elk jaar. Wees er zuinig op.’ Daarna gaf hij iedere leerling persoonlijk een bijbel en een briefje. Aan de andere kant van de klas, begon de godsdienstleraar met het uitdelen van de donkere boeken. Achterin bevatte het boek de 150 psalmen op dun papier met de catechismus.

Het zware boek kreeg voorin mijn tas een plekje. Ik had hem als enige boek gekaft met boeklon. Het Vergat je hem, dan volgden zware sancties. Zeker een proefkonijn werd geacht altijd het boek der boeken bij zich te hebben.

Sindsdien moet ik als ik woord proefkonijn lees, altijd terugdenken aan die ochtend ergens in augustus aan het begin van de Mavo. De eerste klas, de brugklas. We waren proefkonijnen. Voor het eerst experimenteerden ze met het geven van een bijbel, in plaats van het verplicht te stellen voor ouders. Zo zaten we allemaal met de juiste vertaling voor onze neus en hoefde er niks meer mis te gaan.

Waar moet jij aan denken bij het proefkonijn? Ben jij weleens een proefkonijn geweest of voel je je weleens een proefkonijn? Wanneer hoorde jij voor het eerst het woord proefkonijn? En denk je bij het woord gelijk aan dierproeven of ben je meer bezig met het overdrachtelijke woord proefkonijn?

#WoT

Bij de #WoT schrijven bloggers over een woord. Elke donderdag verschijnt een nieuw woord waarover je kunt bloggen. Deelname is geheel vrijblijvend. Plaats een reactie onder dit bericht waarin je het linkje plaatst naar je blog. De #WoT is opgezet door @metkcom en daarna door @webpixelqueen overgenomen. Vanaf september 2014 heb ik het stokje overgenomen.

Fiets – #WOT

wpid-20140716_070842.jpgfiets (de; m en v; meervoud: fietsen) 1 tweewielig voertuig dat wordt voortbewogen door op pedalen te trappen, syn. rijwiel: met de fiets komen; op de fiets; wat heb ik nou an me fiets?, wat zal me nou gebeuren?; 2 (meton.) iem. op een fiets: pas op, daar komt een fiets; 3 (Barg.) (alleen in het mv.) handen of benen: de paternosters om de fietsen; 4 (Barg.) vijf gulden [twee achterwielen, schertsend voor twee rijksdaalders]: dat kost een fiets; 5 (visserst.) motorlogger.

Ik ben gek op fietsen. Op de fiets ben ik gelukkig. Of het nu een klein stukje is naar de stad of een grotere fietstocht waarover ik een dag of langer doe. Heerlijk op die pedalen en dan trappend een eind komen. Helemaal op eigen kracht.

Met de fiets in de hand kom ik door het hele land. Het geeft zo’n genoegdoening om helemaal zelf naar de hoofdstad te fietsen en daar langs de bekende plekken te rijden. Dat heb ik helemaal zelf gedaan, denk ik dan.

Schrijvers schrijven vaak over de fiets. Ik ben gek op de verhalen van zwerftochten op de fiets door de polder, het bos of langs de kust. Dichters dichten niet zo vaak over de fiets. Tot ik laatste ineens stuitte op een gedicht van Willem Wilmink over de fiets.

De fiets eet geen haver, kost geen benzine en spreidt geen gif.

De fiets, geen enkele last heb je ervan,
de fiets waarmee je door de wereld komt
en zo nu en dan een band oppompt

Daarom heeft het lyrisch ik zo’n hekel

aan het gespuis dat gaarne fietsen jat

Waarom datzelfde gespuis zich niet tegoed doet aan auto’s, vliegtuigonderdelen of brommers. Nee, daarvoor in de plaats moeten ze fietsen jatten. De wens aan het eind van het gedicht is daarom ook dat de stelers die fietsen laten staan.

Hoe verknocht ben jij aan je fiets? Wat betekent fietsen voor jou? Hoeveel fietsen heb jij? Heb je het op een oude fiets geleerd? Of deed je het op die fiets? Kortom, ik ben heel nieuwsgierig naar je fietsverhaal.

Doe daarom vandaag mee aan de #WoT. Ik vervang Irene ook bekend als @webpixelqueen. Een hele eer om nu zelf het woord te mogen bedenken. Doe mee en shrijf een blogje over ‘fiets’ en laat een linkje in de reacties onder deze blog achter. Veel succes. Ik ben heel benieuwd wat je met dit woord doet.

Gewoon – #WoT

20140814_193126Je hebt gewoon als in gewoontjes, maar gewoon wordt ook gewoon als gewoon gebruikt. Zo liep ik vanavond met de honden na een druk dagje uit naar Paleis het Loo. In het park zaten een paar hangjongeren in de speciale hangplek, een stalen frame dat onmogelijk te molesteren is.

Ik hoorde ze praten over de hoge torenflat Carlton. Het rode gebouw siert met 120 meter hoogte sinds 2010 de skyline van Almere. ‘Je komt er heel makkelijk naar binnen’, zei de jongen terwijl hij aan zijn sigaret zoog. De twee andere hangjongeren keken hem verbaasd aan. ‘Ja, je gaat gewoon naar binnen en vraagt gewoon om een kaartje.’

Ze keken hem nog verbaasder aan. ‘Ja, je zegt gewoon dat je de ICT-stagiair bent en noemt de naam van een bedrijf. Ze geven je zo een toegangskaartje. Dan ga je naar de verdieping waar je moet zijn, stapt uit de lift en wacht even in de hal. Daarna ga je gewoon naar de dertigste verdieping.’

Hoe je dan gewoon aan een adres kon komen, vroegen de twee medehangjongeren. ‘Nou, gewoon even kijken op het lijstje met bedrijven in de hal.’ Hij zoog nog triomfantelijker aan zijn sigaret. Ik liep langs met de honden en rook de wietlucht overduidelijk. Ik keek ook even snel naar het knipperende lampje op de antenne van het hoge gebouw.

Zo gewoon is het om op de top te komen.