Tagarchief: roadnovel

Niet snel te vangen

Zen of de kunst van het motoronderhoud is niet een boek dat snel te vangen is. Het maakt je als lezer nieuwsgierig. Je merkt hoe de 2 personages (en als je Phaedrus als apart personage ziet, 3) zoeken naar de zin van het leven en van het bestaan. De beelden in het verhaal lijken soms uit de lucht te vallen, maar ze hebben vaak ook een duiding.

De beelden die Chris ziet, en de herinneringen van Phaedrus waarin bijvoorbeeld ook de steppewolf voorbijkomt. Zoals als hij terugdenkt aan een reis door de bergen waarbij de ik-verteller een hond op het pad ziet lopen. Pas veel later beseft hij dat het niet een hond was, maar een wolf.

Een directe verwijzing naar de ideeënroman van Herman Hesse, de steppewolf. Ook Phaedrus ziet zichzelf als een wolf.

Evenals die grijze wolf in de bergen bezat hij een bepaald soort dierlijke moed. Hij ging zijn eigen gang zonder zich te bekommeren om de gevolgen die de mensen roms perplex deden staan en die mij nu met stomheid slaan wanneer ik erover hoor. Hij maakte niet vaak zijwaartse bewegingen naar links of naar rechts. Daar ben ik achtergekomen. Maar deze moed stamde niet uit een of andere idealistische hang naar zelfopoffering, maar kwam alleen voort uit intensiteit van zijn jacht en was op zich helemaal niet zo’n edel streven. (79)

Daarmee krijgt het boek meer lading dan je in een eerste lezing kunt bevatten. Want lastig lezen is Zen of de kunst van het motoronderhoud zeker. Je weet niet wat waarheid is en leugen. Waar begint de fantasie of het idee en waar ligt de waarheid van het verhaal? Het boek is een zoektocht van een man die slim is, maar ook in de war is. Daarmee word je als lezer heen en weer geslingerd. Verwarrend en intrigerend tegelijk.

Robert M. Pirsig: Zen en de kunst van het motoronderhoud, Een onderzoek naar waarden. Oorspronkelijke titel: Zen and the Art of Motorcycle Maintenance, An Inquiry into Values. Vertaald door Ronald Jonkers. 32e druk. Amsterdam: Ooievaar, 2001 [1976]. ISBN: 978 90 5713 535 3. 380 pagina’s. Prijs: € 19,99.Bestel

Kunstenaar

wpid-20150425_140547.jpgDe roadnovel Remington van Bert Natter is vooral een kunstenaarsroman. In het boek trekt de verteller de vergelijking tussen zijn kunstenaarsschap en de gedichten die zijn vader schrijft.

In de gesprekken onderweg gaat het vaak over kunst. De vader van de verteller is een bekende dichter. Hij geldt zelfs als een belangrijke naam in de Nederlandse literatuur. Welke naam dat is, blijft achterwege.

Zelf kunstenaar

De verteller is zelf kunstenaar. Hij maakt installaties. Als zijn vader na de dood van zijn vrouw geen gedichten meer kan schrijven, maakt de zoon een prachtige kunstwerk, Dead Schubert’s Cradlesongs. Het bestaat uit 7 doodskistjes voor de broertjes en zusjes van Schubert. Hij stapelt ze op in een graf in de tuin van een museum in Utrecht. Als kers op de taart zet hij er een wiegje op.

wpid-20150425_140529.jpgAls de avond valt, gaat een lichtje branden in de kap van de wieg en zingt de pop in het wiegje nauwelijks hoorbaar. Op een avond staan de verteller en zijn vader ook buiten het museumhek naar het kunstwerk te staren.

Ze hebben samen een halve fles wisky opgedronken en kijken naar het werk. Zijn vader is doodstil. De verteller zegt dat zijn vader altijd meer hield van zijn schilderijen dan van die uitgedachte dingen. Dit keer blijft hij kijken naar de installatie in de museumtuin:

Mijn vader stak zijn hand uit en zei: ‘Dit is het beste wat je ooit hebt gemaakt.’ (164)

Het is jammer dat de roman eerder is afgelopen, want ik had graag geweten wat het kunstwerk is geworden dat de verteller voor zijn vader heeft opgericht. Ik ben er zeker van dat het dit vele malen overtreft.

Bert Natter: Remington. Amsterdam: Uitgeverij Thomas Rap, 2015. ISBN: 978 94 004 0270 6. 224 pagina’s. Prijs: € 18,90

wpid-20150425_140552.jpg

Remington

wpid-20150425_140510.jpgEen bijzondere roadnovel is de nieuwste roman van Bert Natter: Remington. De titel verwijst naar de typemachine van de vader van de hoofdpersoon en de verteller. De vader zweert bij zijn Remington.

Bibberen

De vader van de hoofdpersoon is dichter en schrijver. Hij heeft sinds de dood van zijn vrouw niets meer geschreven. Waar de verteller juist inspiratie haalt uit de dood van zijn moeder, is de dood van zijn vrouw voor zijn vader een genadeklap in zijn schrijverscarrière.

Hij begint tot overmaat van ramp ook nog eens te bibberen waardoor het schrijven hem helemaal onmogelijk wordt. Maar de oude dichter wil niet weten van laptop of spraakcomputer. Hij wil met zijn vingers de toetsen van zijn oude Remington indrukken en niets anders.

Remington Noiseles

De vooroorlogse Remington Noiseles ziet eruit alsof hij nieuw is. De dichter en schrijver poetst het ding regelmatig met naaimachine-olie, verklapt de verteller. Zijn vader duidt zijn schrijfmachine als een vrouw:

   ‘De oude dame leeft nog,’ zei mijn vader. ‘Schrijfmachine is vrouwelijk. Haar letters beginnen te slijten. Het blijft merkwaardig dat een ding dat werd gebouwd voor ik was geboren nog zal bestaan als ik straks dood ben.’ (24)

De Mercedes waarin de verteller zijn vader moet ophalen uit Hamburg is iets minder oud dan de typemachine. De auto begeeft het onderweg. Ze stoppen en overnachten in een klein plaatsje waar ze een feest meemaken. Het is het feest voor iemand die een jaar eerder is overleden. In zijn testament staat dat hij een jaar na zijn overlijden een groot feest wil.

wpid-20150425_140519.jpg

180 kilometer per uur

Als de auto is opgekalefaterd, weet de verteller zelfs een snelheid van 180 kilometer per uur te halen uit de auto. De typemachine ligt werkeloos in de kofferbak. Na de dood van zijn vrouw, heeft de schrijver geen gedichten meer geschreven. Het mapje dat hij de hele tijd tegen zich aanhoudt, bevat mogelijk dit laatste werk. Maar of dat echt zo is?

In Remington staat de reis symbool voor het afscheid nemen van het leven. De verteller moet zijn vader ophalen, omdat hij de reis terug niet meer alleen kan maken. Hoe hij in Hamburg is terechtgekomen is een raadsel. De verteller haalt hem op. Onderweg komen de twee heel dicht bij elkaar. Dichter dan ze ooit bij elkaar zijn geweest.

Bert Natter: Remington. Amsterdam: Uitgeverij Thomas Rap, 2015. ISBN: 978 94 004 0270 6. 224 pagina’s. Prijs: € 18,90