Tagarchief: magie

De onmacht van poëzie – #50books antwoorden vraag 7

image

Magie en poëzie. Het schrikt sommige mensen af. Zo schrijft Fokke dat hij er te weinig poëzie voor leest. Bovendien heeft hij nog minder met magie. Magie dat misschien uit de toverstaf spreekt, maar zeker niet uit een gedicht.

Brug tussen verhaal en beeld

Gelukkig levert het genoeg antwoorden op. Jannie schrijft dat poëzie de brug slaat tussen de verhalende kunst en de beeldende kunst. Een beetje waar de roman ophoudt en het schilderij begint. Er zijn niet voor niks zoveel schilders die zich ook aan poëzie wijden zoals Armando en Lucebert.

Het geheim begint al dat poëzie en magie op elkaar rijmen, al mogen van sommige dichters gedichten helemaal niet rijmen. Het gedicht laat het verhaal los en laat de taal vieren.

Ontroering

Voor Jannie ligt de magie van poëzie in de ontroering dat een gedicht oproept, of dat een gedicht je aan het denken zet:

Ze biedt een gesublimeerde verbeelding aan van de werkelijkheid zoals we die zelden direct ervaren.

Inderdaad, bijna een heus schilderij of beeld. Om af te sluiten met een gedicht van Rutger Kopland, een dichter die beelden oproept om de werkelijkheid op een andere manier te vatten.

Lachbui

De tijdlijn van Ali bezorgt haar niet alleen hoofdbrekens voor de boekenvraag, maar ook een lachbui. Want na haar reactie dat ze de boekenvraag liet zitten omdat ze niks met poëzie heeft, verscheen er spontaan een limerick in haar tijdlijn van volger Raymond.

In spanning afwachten op een leuke boekenvraag en dan ontdekken dat de vraag geen antwoord van jou zal opleveren. Genoeg voer voor een vers en zeker ook een mooie limercik. Gedichten zijn niet alleen om van het taalspel te genieten, maar ook gewoon om heerlijk te lachen.

Boekenkast vol poëzie

Mocht Ruud de aanleiding voor de boekenvraag zijn, hij laat zich niet snel uit de tent lokken erop door te gaan. Gelukkig doet hij het voor deze vraag wel. De foto van zijn boekenkast helemaal gevuld met poëzie laat al zien dat de passie hier telt: de liefde voor de poëzie.

Dan volgt een liefdesverklaring voor de poëzie. Waarom de gedichten van Pablo Neruda zo fantastisch zijn. De Spaanse gedichten leest Ruud het liefst in de 2-talige uitvoering:

Dat is pas volledig genieten… Dan kan ik echt geen genoegen nemen met alleen de klank, dan wil ik doorgronden.

Ik zal niet zeggen dat hij ongelijk heeft, want hier spreekt iemand die geniet en die weet waarvan hij geniet. Of we ver uit elkaar liggen in de mening denk ik niet. Het genieten lijkt verdomd veel op elkaar.

Andere rol van taal

Het is wat ik de magie van poëzie noem. De taal die een andere rol vervult dan in het gesprek met de ander of de taal van het verhaal. Het is een spel met taal die het gevoel veel directer aanspreekt en daarmee veel dieper weet door te dringen.

Kwade vloek

De magie als kwade vloek, schrijft Peter in zijn reactie op deze gedichtenvraag. Dat het begrip van het gedicht heel dichtbij is en toch onbereikbaar ver weg. Peter voelt het als onmacht en heeft misschien daarom die bijzondere relatie met poëzie.

Juist dat gebrek aan betekenis kenmerkt in mijn ogen de poëzie. Dat je je helemaal niet hoeft af te vragen wat het betekent, maar het er gewoon is. Dat je juist die betekenis loslaat om het te begrijpen. Het verstand kan er niet bij, maar je voelt het in je tenen en kan er niet bij.

Onmacht

Dat borrelen in je buik, kenmerkt poëzie. Dat is genieten van taal zoals Peter het beschrijft: die machteloosheid dat je het wilt vatten maar dat het niet lukt. Het is binnen handbereik en verder weg dan ooit.

#50books

De leesvraag #50books is een initiatief van Peter in 2013. Martha nam het in 2014 over en in2015 ging Peter zelf weer verder. Vanaf de eerste vraag doe ik regelmatig mee. Naar overzicht van alle vragen

Magie – #WOT

image
Magie in het alledaagse

Magie begint waar het verstand ophoudt. Je snapt niet hoe het kan gebeuren, dus het zal wel magie zijn. In mijn opvoeding boezemde magie vooral angst in. Het was het werk van de duivel. Daar tegenover stond het werk van God. Maar het was verstandig je niet teveel in te laten met het occulte, de wereld van de magie.
Kindermagie
Het wonder van het leven is al magie. De geboorte van een kind. Ik heb met verwondering gekeken hoe mijn dochter ter wereld kwam. De oerkrachten die vrijkomen. Het leven dat er ineens in. De longen die zich volzuigen met zuurstof en gaan ademen. Het huilen en het kleine leven dat ineens in onze handen viel.

We reden de volgende morgen naar huis met het kindje achterin. ‘Dat we haar zomaar mee mogen nemen’, zeiden we verbaasd tegen elkaar. Nog beduusd van de enorme ervaring die we rijker waren geworden. In een nacht waren we vader en moeder geworden. Dat is magie in opperste vorm.

Dode magie
Minstens zo magisch verloopt de dood. Ik heb wel wat mensen zien doodgaan. Elke keer verbaast het mij weer hoe het leven stopt. De ademhaling vertraagt en stokt. Of het is ineens afgelopen. De dood is droevig maar even magisch als de geboorte. Hoe ineens gedachten stoppen en ervaringen wegvallen.

Magie wordt vaak geassocieerd met de occulte wereld. Op de basisschool had een groepje jongens zich eens ingelaten met glaasje draaien. Ze hadden een paar geesten weten op te roepen. Van de andere kant werden namen gezegd. Ook was er een geest geweest die zijn naam niet wilde zeggen. Een andere was heel vrolijk geweest.

Occultisme en magie
De verhalen waren zo ongeloofwaardig dat fantasie en werkelijkheid wel door elkaar moesten lopen. De leerkrachten namen het voorval heel ernstig en besteedden een hele ochtend aan occultisme en magie. Zo veranderde een saaie dag rekenen in een dag waarin mijn klasgenootjes hele spannende verhalen hielden. Veel spannender dan de opmerkingen die de leerkracht erover hield.

Maar voor mij geen glaasje draaien of andere dingen om magie uit te lokken. Ik laat mij verrassen door magie. Dat vind ik veel mooier. Magie begint waar het verstand ophoudt. Dan is het zo mooi dat ik er niet eens bij stilsta dat het magie is.