Tagarchief: kastanjebomen

Kastanjeboom

Het begin van de roman Narziss en Goldmund spreekt zo mooi tot de verbeelding. Het opent met de kastanjeboom bij de poort van het klooster in Mariabronn.

De opening van de roman is magistraal, zinnen om van te genieten en die je uitdagen om het verhaal te gaan lezen. Sterker nog: ze verleiden je en trekken je het verhaal in. Het is een verschrikkelijk mooie (en vooral lange) zin zoals je die maar weinig tegenkomt. Een eerste zin om nooit te vergeten:

Voor de poort van het klooster Mariabronn, met haar op tweelingzuiltjes rustende ronde boog, vlak bij de weg, stond een kastanjeboom. een vereenzaamde zoon van het Zuiden, onheuglijk lang geleden meegebracht van een pelgrimstocht naar Rome, een kastanje van een edel soort, noest van stam; hartelijk breidde zijn kruin haar rondingen uit boven de weg, ademde met ruime longen in de wind, liet in het voorjaar, als alles groen was, als zelfs de notebomen in de kloostertuin reeds getooid waren met prille, rossige blaadjes, nog geruime tijd op haar bladeren wachten, deed vervolgens, ongeveer in de periode dat de nachten het korst zijn, vanuit de balderbundels de matte, witgroene stralen opbloeien van haar zonderlinge bloesem, die zulk een suggestieve, zulk een tegelijk drukkende en pikante geur verspreidden, en liet in oktober, nog nadat fruit- en wijnoogst achter de rug waren, in de herfstwind uit haar geleidelijk geel wordende bladerkroon de stekelige vruchten vallen, die niet ieder jaar rijp werden, waar de jongens uit het klooster elkaar om in de haren zaten, en die door de uit Frans-Zwitserland afkomstige subprior Gregor op zijn kamer in het haardvuur gepoft werden. (5)

Een heel lange zin, maar heel erg mooi. De verteller heeft het hier over een tamme kastanje, waarvan je de kastanjes kunt opeten. De ‘onedele’ paardenkastanje krijgt namelijk veel eerder bladeren en prachtige bloemen. De bloemen in de vorm van heuse kaarsen, rustend op een bladerbed van toorsen. Sorry, ik merk dat de beeldende schrijfstijl van Hesse mij aansteekt.

In het fragment verwoordt de verteller wel de hele thematiek van de roman. Het plaatst natuur tegenover cultuur, zinnelijkheid tegenover het geestelijke, maar ook het aardse tegenover het hemelse.

Zo trekt de verteller je het verhaal in om nooit meer te vergeten. De boom komt overigens nog een keer terug als Goldmund terugkeert in het klooster Mariabronn:

Met een teder gebaar raakte Goldmund de stam aan, en bukte zich naar een van de stukgesprongen, stekelige schillen, die, bruin en uitgedroogd, op de grond lagen. (239)

Een mooi spel van de verteller met het onderwerp van de roman, waarbij de kastanje symbool staat voor het verleden van Goldmund. De kastanje die verderop nog terugkomt om te verwijzen naar de loop van de tijd. Het haalt op een aantrekkelijke manier de lezer weer bij de les.

Hermann Hesse: Narziss en Goldmund. Oorspronkelijke titel: Narziss en Goldmund. Vertaald door Pé Hawinkels. 23e druk. Amsterdam: De Arbeiderspers, 1992 [1970]. ISBN: 90 295 1989 4. 274 pagina’s. Prijs: € 29,99. Bestel

Kastanjebladeren

image

In het voorjaar volgde ik zo fanatiek de groei van de kastanjebomen aan de rand van het Den Uylpark. Hoe de bladeren zich vormden tot de eigen vormen, gecombineerd met de prachtige kaarsentoortsen. Nu is het allemaal verdwenen. De bladeren kleuren snel van het groen naar geel om uiteindelijk bruin en verlept naar beneden te dwarrelen.

image

Zag ik hier een week geleden nog zo mooi de zon door de bladeren schijnen, nu zijn de takken bijna bladerloos. Het zicht op het pad is verbeterd, maar het pad zelf is niet meer te vinden in de dikke laag bladeren die op de grond ligt.

image

Nu maak ik mijn eigen pad door de bladeren. Je kunt ze zo heerlijk ver voor je uit schoppen. Het lijkt dan of ze even opnieuw voor je vallen. Het geritsel geeft het iets vrolijks. Dat is de leuke kant van de herfst, als het droog genoeg is om de bladeren weer te laten dwarrelen.

image

Als de regen toeslaat is het een stuk minder luchtig. Dan wint de geur van humus en verrotting. Ook dat heeft wat, maar zo lekker in het zonnetje vind ik het een stuk leuker. Een geniet ik van de herfst.

image

Mini-kastanjes

image

De kastanjebomen zijn uitgebloeid. De bloemen zijn uitgedroogd en veranderen in kale stronkjes. De kleurrijke blaadjes liggen onder de bomen.

image

Op de uitgebloeide kaarsen vormen zich groene bolletjes. In hun binnenste groeien straks de kastanjes. Ze moeten nog flink groeien, maar de bolletjes verklappen genoeg.

image

Het is nog speuren om de kleine vruchten al goed te zien. De bolletjes verstoppen zich mooi tussen de grote bladeren. Het ziet er mooi uit, het vervolg van de kastanjebloesem.
image

Kastanjes in bloei

image

Als je goed om je heenkijkt, zie je de natuur elke dag een beetje groener worden. Het rondje door het park is elke ochtend weer een nieuwe ontdekkingstocht.

image

De bladeren van de paardenkastanje groeien alsof het een lieve lust is. Nu verschijnen ook de eerste bloemen in de kaarsen. De bomen staan bijna in bloei.

image

Zaten ze een paar weken geleden nog helemaal in de knop verstopt, nu pronken ze openlijk met hun kleurrijke blad. Ik zie ze in verschillende kleuren waarvan de paarsige kleur het meest opvallend en stiekem ook het mooiste is.

image

De grote bladeren hangen om de bloemen heen. Ze zakken een beetje naar beneden. De regen van de afgelopen dagen heeft ze niet genoeg vocht gegeven om overeind te komen.

image

De laatste bomen komen nu goed in het blad. De rode beuken in het midden van het park, kleuren nu helemaal rood. Het ziet er heel mooi en indrukwekkend uit. Net als de laan waar de lindes een mooi groen gewelf over het fietspad spannen.

image

Het is dan zo spijtig dat veel bomen in Almere het veld moeten ruimen. Zoals het laantje met de dubbele rij lindebomen langs de Amsterdamweg. Er komt een rijtje magere sprieten voor terug. Terwijl ze nu tot zo’n imposant formaat zijn gegroeid.

image

Doodzonde.

Van schutblad naar blad

image

Ineens gaat het hard met het voorjaar. Zeker als je erop let en een vergelijking maakt. De kastanjebomen waar ik een paar weken geleden over schreef, staan nu volop in blad. Ik loop ‘s morgens helemaal verscholen onder het loof.

image

De bladeren zie je groeien. Elke ochtend weer een stukje groter. Net als de bloemen die in het midden groeien tot heuse kaarsen. De bladeren hangen nog een beetje naar beneden, maar ze verheffen zich zeker overeind.

image

Toch zie ik nog de schutbladen van de knoppen. Ze hangen nutteloos aan de takken. De bescherming die ze gaven, is niet meer nodig. Soms liggen ze al op de grond. Losgetrokken door de groeispurt van de boom. Hun werk zit erop.

image

Wat verderop staan andere bomen net in knop. De rode beuken in het midden van het park en de lindes langs het fietspad laten de beginnende knoppen zien. Bij deze bomen duurt het nog even voor ze zover zijn als de paardenkastanjes verderop.

image

Dat is zo mooi aan het voorjaar. Alle bomen volgen elkaar langzaam maar zeker op totdat straks in de zomer alles vol in blad staat. De wereld verandert zo trefzeker in de mooiste kleuren groen.

image

Kastanjebloesem

image

De paardenkastanjes in het park staan helemaal in knop. Elk moment dreigen ze uit te komen. Sommigen laten zich al van binnen zien. Binnenin zie je al de hele kleine bloemen die over een paar weken zo mooi als heuse kaarsen uit de boom steken.

image

Om de bloemen komen de bladeren al naar buiten. Ze hebben al in miniatuur de vorm die ze straks zullen aannemen in het groot. Heerlijk om te zien hoe alles langzaam maar zeker vergroent.

image

De rij met kastanjes zijn niet de enige bomen die in bloei komen te staan. Ik zie ook knoppen in de lindes en ook andere struiken en bomen laten hun kleine bloemetjes al zien.

image

De lente openbaart zich meer en meer. Het mooie is dat elke boom en struik op een ander moment in bloei staat. Zo blijven de kleuren heel gevarieerd en volgen elkaar steeds op.

image