Tagarchief: fantasy

Mateloos lezen – #50books antwoorden vraag 29

img_20160719_074426.jpgHet woord ‘binge’ verwijst naar een onbeteugelde inname van iets. Dat kan eten zijn, maar ook drinken of alle afleveringen van een televisieserie in 1 avond. Dat het bij lezen ook bestond, wist ik niet, maar had ik natuurlijk wel kunnen vermoeden. Ook de boekenseries kunnen in 1 keer achter elkaar gelezen worden.

In vrij korte tijd achter elkaar

Niet echt mijn ding. Ik heb wel series in vrij korte tijd gelezen, zoals Het bureau van Voskuil. Of het grootste deel van het oeuvre van een schrijver zoals bij Daum. Verder ben ik er denk ik toch te nuchter voor. Gelukkig riep mijn boekenvraag genoeg reacties op en er blijken veel lezers te zijn die wat minder goed maat kunnen houden.

Het idee voor deze boekenvraag komt van een tweet van Gerhard Hormann die op vakantie is zijn eigen achtertuin. Hij brengt zijn dagen al lezend door. Hij jaagt al lezen door het hele oeuvre van Thomas Verbogt en Nico Dijkshoorn. De term ‘binge reading’ heeft hij in het nieuwe boek van Jan Dijkgraaf gelezen. Ik las vooral een leuke boekenvraag in deze tweet.

Best wel willen

De blogger weerzinwekkend schrijft in haar reactie dat ze het eigenlijk best zou willen, maar het leven van alledag slokt haar toch weer op. Alleen de vakantie biedt ruimte voor een piek in het lezen. Maar een hele stapel boeken in heel korte tijd achter elkaar lezen, is best lastig als je een druk en hectisch leven leidt.

Boeken verzwelgen

Blogger Niek zegt dat ze niet aan ‘Binge reading’ doet. Wel ‘verzwelgt’ ze een heel seizoen televisieserie in 1 keer, maar voor boeken gaat die vlieger niet op. Als ze erover gaat nadenken, dan gebeurt het toch wel 1 of 2 keer jaar dat een boek haar zo bij de kladden heeft, dat ze niet meer kan stoppen met lezen. Dan lijken de letters op het papier haar niet te vermoeien, maar energie te geven. Het houdt pas op als ze een nacht geslapen heeft, dan kan ze weer terugkeren in deze wereld en laat ze de wereld van het boek achter zich.

Napolitaanse romans

Al leest blogger Lalagè liever op zichzelf staande boeken, ze doet soms ook aan ‘binge reading’. Zo las ze laatst de eerste 3 delen van de Napolitaanse romans van Elena Ferrante in 1 keer uit. Een prettige ontdekking, vindt ze. Al is het fijn dat het 4e deel nog niet uit is. Zo heeft ze tijd voor haar andere romans, waarbij soms een deel uit een serie zit. De reeks vakantieboeken die ze gaat lezen bevat veelbelovende namen: Maarten ‘t Hart, Haruki Murkami, Rascha Peper en Kader Abdolah.

Op zoek naar betekenis

Carel gaat eerst op zoek naar de betekenis van het woord. Hij zegt dat hij het weinig doet. Dat geldt zeker voor een hele serie in 1 keer achter elkaar uitlezen. Maar voor een boek kan het zeker gebeuren dat hij zo gepakt wordt door het verhaal dat hij het in 1 keer uitleest.

Hele serie in 1 keer

Aan ‘binge reading’ wil Martha best meedoen. Ze herkent de verhalen dat je in 1 keer een hele serie wilt uitlezen. Het gebeurde haar bij Harry Potter, De kronieken van Aurian en The secrets of the immortal Nicolas Flamel. Ze verheugt zich deze vakantie op een nieuwe serie waaronder The Iron Fey.

Binge reading bestaat niet

Volgens Jannie is het helemaal niet mogelijk om aan ‘binge reading’ te doen. Je lijdt er immers als lezer niet onder, terwijl het Engelse woord ‘to binge’ dit wel suggereert. Ze leest veel en graag. Soms een hele serie of een groot deel van het oeuvre van een schrijver.

Geluk

Als je die schrijver later ontdekt, heb je het geluk dat je veel boeken kunt lezen. Is de schrijver net gedebuteerd, dan is elk nieuw boek een feestje. Voor de rest vindt ze zich te oud om aan ‘binge reading’ te doen. Wel waakt ze voor boekenmarkten en kringloopwinkels, want het begrip Binge bying kan wel degelijk schade toebrengen en daar wil ze zichzelf voor behoeden.

Binge-lezen

Binge-lezen, inderdaad daar doet Ali aan. Ze vindt het heerlijk om hele Fantasyreeksen te lezen, liefst in 1 keer achter elkaar. Van sommige schrijvers heeft ze de hele serie in huis en dan merkt ze als de serie achter de rug is, dat het even omschakelen is. Dan moet ze even afkicken en leest even wat lichtere kost. Zo heeft ze de series Harry Potter, Twillight of de boeken van Raymond Feist allemaal in 1 keer gelezen.

Outlander

Soms is het ook lastig als de serie in ontwikkeling is en uitdijt of dat de schrijver even een uitstapje maakt naar een ander boek. Dat heeft Ali bijvoorbeeld bij de Outlander serie van Diana Gabalon. Deze schrijfster heeft gezegd 6 delen te schrijven, het zijn er inmiddels 8 en het einde is nog niet in zicht. Daarom leest ze eerst maar de eerdere delen voor ze verdergaat.

Lees morgen de nieuwe boekenvraag.

#50books

De leesvraag #50books is een initiatief van Peter in 2013. Martha nam het in 2014 over en in 2015 ging Peter zelf weer verder. Vanaf de eerste vraag doe ik regelmatig mee. Naar overzicht van alle vragen.

Centauren en kokend bloed: Divina Commedia: Hel: Canto 12

image

De 2 dichters komen in de 7e hellekring. Ze moeten hiervoor wel van een steile rots afdalen. Hier vertoeven ook de monsters. De verteller spreekt over een monster, geboren uit een nagemaakte koe.

Hier parafraseert Dante het verhaal uit de klassieke mythologie. De tegennatuurlijke liefde van Pasiphae voor een stier. Hieruit komt het monster Minotaurus voort. Dante en Vergilius komen het hier op de rots tegen. Het dier bijt in zichzelf en Vergilius bestrijdt het monster met zijn woorden. Het krimpt ineen en kronkelt daar in de rots.

De dichter kan enkel nog verzuchten:

O blinde hebzucht, dwaze woede die ons
in ´t korte leven voortdrijft en ons dan
voor eeuwig in die diepte onderdompelt! (vs 49-51; Rob Brouwer)

Ze dalen verder naar beneden, komen bij een bloedrivier. Hier lopen opnieuw mythologische wezens, het zijn centauren. Wezens, half mens, half paard. Dante maakt er regelmatig een half fantasy-verhaal van en vermengt zonder gene allerlei verhalen van de klassieken en de bijbel.

De centaur Chiron ziet dat Dante niet een dode ziel is, maar een levende is die de onderwereld betreedt. Vergilius houdt een mooi pleidooi voor zijn levende vriend en vraagt of de centauren hem willen begeleiden door dit deel van de hel. Nessus krijgt deze opdracht van Chiron. Hij voert de dichters langs de oever van de rivier.

Hier komen ze alle zondaars tegen die zich aan hun naaste hebben gegrepen. Dante ziet Alexander en Dionysius, wrede tirannen die we niet met zekerheid op een historische figuur kunnen duiden. Er volgen nog meer namen. De schimmen zitten tot hun hoofd in het kokende bloed van de rivier.

Verderop is het rivierpeil lager en zitten de gestraften slechts tot hun voet in het vocht. Hier kunnen Dante en Vergilius door de rivierbedding lopen naar de tweede hellekring. Nessus laat hen in de steek nadat hij hun verteld heeft dat de rivier aan de andere kant weer diep is en de tirannen daar weer tot hun hoofd in het kokende bloed staan.

Lees de andere bijdragen van het Dante project

Gedichten rond Canto 12

Lees meer op wolkenhemel.blogspot.nl

Literatuur
De hier gebruikte vertaling is van Rob Brouwer uit 2005.
Er zijn vele vertalingen van Dantes meesterwerk in het Nederlands verschenen.

Vakjes, hokjes en sterretjes – #50books

image

Een groot misverstand is dat literatuur niet spannend mag zijn. Het tegendeel is juist waar, vind ik. Literatuur mag heel spannend zijn. Het hoeft niet een eindeloos geneuzel te zijn over diepere onderwerpen. De lezer mag best benieuwd zijn naar de volgende bladzijde.

Ik ken best wel wat romans die gewoon spannend zijn. Een boek als Oliver Twist laat zien dat een forse roman van Dickens ook gewoon spannend is. Slaugterhouse five van Kurt Vonnegut vermengt op een intrigerende wijze science fiction met de waanzin van oorlog. Jan van Aken laat zien dat historische romans als De afvallige of De valse dageraad soms tegen de fantasy aanschurken. Of laatst nog de roman De man die de taal van de slangen sprak van Andrus Kivirähks. Allemaal boeken die literair zijn, maar zeker ook invloeden hebben gehad uit bepaalde genres.

Het stripverhaal of de film dragen zeker ook bij aan de literatuur. Bepaalde filmeffecten kregen een plek in boeken. Lezers van nu zullen bepaalde verplaatsingen van hoofdpersonen veel sneller in de gaten hebben, dan lezers een eeuw geleden ervoeren. Het is dus zeker zo dat literatuur beïnvloed wordt door allerlei uitingen in de omgeving.

De invloed van de computer en het internet op de literatuur is eveneens heel sterk. Was het een tijd mode om heel dikke boeken te schrijven, nu worden de boeken steeds dunner en bevatten soms nauwelijks een clou. De rol van de betekenistoekenning verschuift en lijkt soms meer bij de lezer komen te liggen. Een aantal jaren geleden vergeleek jury van een literaire prijs de verschenen romans van dat jaar met IKEA-kasten die de lezer zelf in elkaar zou mogen zetten.

Daarom denk ik zeker dat genres vervagen. Zeker de literatuur laat zich meer en meer beïnvloeden door wat er met andere boeken gebeurt. Soms zelfs veel te sterk. Maar het verschil zit hem vooral in de boekhandelaren en de recensenten die boeken graag in hokjes, vakjes en sterren indelen.

Een boek wordt dan bestempeld als ‘young adult’ of ‘science fiction’. Omdat het dan een ander publiek zou aantrekken waardoor het boek beter verkoopt. Terwijl het zou moeten draaien om het onderwerp en niet om het label dat een boek gekregen heeft.

#50books

Dit is antwoord op vraag 45 van het blogproject #50books. #50books is een initiatief van Peter Pellenaars. Na Martha Pelkman in 2014 heeft Peter het in 2015 weer overgenomen. Bekijk mijn andere bijdrages voor dit bijzondere boekenblogproject.

Fantasy of literatuur?

image

De verschillende literaire genres lijken steeds meer in elkaar over te gaan. Bij het lezen van Andrus Kivirähks roman De man die de taal van de slangen sprak vroeg ik mij af of het niet Fantasy was dat ik aan het lezen was. De sprookjesachtige elementen, de pratende dieren, reuzenvissen en oerkikker. Het zijn allemaal elementen die in een Fantasy-verhaal voorkomen en niet in een literaire roman.

Al is het natuurlijk best onzin zo’n onderscheid te maken in hogere en lagere literatuur. Wagner spreekt in zijn opera’s ook over draken en goden. Naar de jaarlijks uitvoering van De Ring des Nibelungen in het festivaltheater van Richard Wagner in Bayreuth komen niet de geringste. Het verschil tussen hogere en lagere literatuur is daarom lastig te maken.

Jan van Aken verklapte eens bij een interview in de Deventer boekwinkel dat hij lange tijd schrijver van Fantasyboeken wilde worden. Hij vond de literatuur niet iets voor hem. Daar beleefde hij te weinig lol aan. Dat hij toch is gaan schrijven, kwam omdat de concurrentie in de schrijfwereld van de Fantasy moordend is. De literatuur bood hem meer kansen. In de literatuur kon hij zich sterker onderscheiden van anderen, stelde hij.

Dat de Fantasy zijn werk sterk beïnvloed staat buiten kijf. Hij bedient zich in de historische verhalen van dezelfde epiek waar de fantasy zo beroemd door is geworden. De kloeke verhalen lezen als jongensboeken. De heldendaden van de personages zijn onovertroffen. Ze vechten misschien niet tegen draken, de tegenstanders zijn sterk en toch weten ze zich te handhaven.

Het sterkst in de boeken van Jan van Aken staan de vertellers. Zij weten het verhaal tot proporties op te blazen met hun fantasie. De gaten in het geheugen vullen ze op met nieuwe verhalen. Nog sterker dan de eerdere verhalen. Het maakt de boeken van Jan van Aken tot heuse belevenissen. Misschien nog een overeenkomst: je beleeft de verhalen, net als in Fantasy.

Datzelfde gevoel had ik bij het lezen van De man die de taal van de slangen sprak. Ook bij Andrus Kivirähk wordt de held omgeven door dronkenlappen en weet de verteller Leemet zichzelf ook mooi vrij te pleiten in het verhaal. Hij neemt zijn lezer helemaal mee in zijn belevenissen. Het verhaal ontstijgt zo de roman en wordt bijna episch. Iets waar Jan van Aken ook zo goed in is en wat ik Fantasy noem.

Andrus Kivirähk: De man die de taal van de slangen sprak. Roman. Oorspronkelijke titel: Mees, kes teadis ussisõni. Vertaald uit het Est door Jesse Niemeijer. Amsterdam: Uitgeverij Prometheus, 2015. ISBN: 978 90 446 2630 8. 384 pagina’s. Prijs: € 19,90.